Ağrı hayalet kent olma yolunda! 50 bin gencin göç ettiği tahmin ediliyor!..

Özellikle son birkaç yıldır dolar kurunda ki dalgalanmadan dolayı yaşanan ekonomik sıkıntılara bağlı ilimiz Ağrı'da 50 bin gencin kenti terk ettiği tahmin ediliyor. Genç işsizliğin tavan yaptığı hayalet kent olmaya doğru giden ve bir zamanlar tarım ve hayvancılıkta üst sıralarda yer alan Ağrı’da özellikle merkeze bağlı bazı köylerde tarımsal faaliyetlerle ilgilenecek gençlerin kalmadığı belirtiliyor.

Ağrı hayalet kent olma yolunda! 50 bin gencin göç ettiği tahmin ediliyor!..
Haber albümü için resme tıklayın

Artigercek.com’dan Gazeteci Şenol Ballı’nın Haberi..

Ülkenin en doğusunda konumlanan ve en yoksul kentlerinden biri olan Ağrı, yaklaşık iki yıldır kayıt dışı  göç vermeye devam ediyor. Önceki dönemlerde daha çok batı illeri tercih edilirken son zamanlarda dolardaki yükseliş nedeniyle göçün yeni rotası artık Kanada ve Amerika. Bir yılda 50 bin gencin kenti terk ettiği tahmin ediliyor. Ağrı'dan Kanada'ya göç eden bir genç ve Ağrı Girişimci Sanayici İş Adamları Derneği Başkanı Mehmet Akbaş göçün nedenleri ve yarattığı sonuçları bizimle paylaştı.

ROTA YENİDEN OLUŞTURULDU

Ağrı’dan batı metropollerine devam eden göçün seyri şu sıralar değişmiş durumda. Ağrılı gençlerin yeni rotası Kanada ve Amerika. Kaçak yollardan ve zorlu şartlarda yapılan yolculukla bu iki ülkeye göç eden gençler, daha çok inşaat ve hizmet sektöründe çalışıyor.

TEFECİLER İŞ BAŞINDA

Kanada ve Avrupa ülkelerine gitmek kentin son aylardaki temel gündemi. 18 yaşını dolduran her genç, yüzünü buraya dönmüş durumda. Göç serüveni bir geleneğe ve sektöre evrilmiş durumda. Göç etmek isteyen gençler ve aileleri, 10-15 bin dolar arasında değişen bir bedeli temin etmek için ellerindeki arazileri ve hayvanları satıyor. İmkanı olmayanlar da tefecilerden para alıyor. Gençler, göç ettikleri ülkelerden ilk olarak tefeciden alınan parayı ödemek için çalışıyor. Hatta bu trafiği sağlamak için paravan şirketlerin kurulduğu da iddia ediliyor.

İLÇE NÜFUSU KADAR GÖÇ VERDİ

Ağrı’nın özellikle son bir yılda yaklaşık 50 bin gencin kenti terk ettiği tahmin ediliyor. Bu sayı, neredeyse Hamur veya Tutak gibi ilçelerin nüfusuna denk geliyor. Hayalet kent olmaya doğru giden Ağrı'da bazı köylerde hiç genç kalmadığı belirtiliyor.

Gençlerin en büyük sorunu geçinememek ve gelecek kaygısı. En büyük motivasyonları ise kendilerinden önce giden akraba ve tanıdıklarının oraya dair söyledikleri. Çoğu genç, bu nedenle Avrupa ve Amerika’nın yolunu tutuyor.

AVUKAT TUTAMAZSAM İADE EDEBİLİRLER

Onlardan biri de 32 yaşındaki inşaat işçisi Ali*. Üç ay önce Kanada’ya göç eden Ali, daha önce İzmir'de çalışmış. Kendisinden önce giden arkadaşlarıyla irtibat kurarak gitmeye karar vermiş ve kaçakçıya vereceği parayı farklı yerlere borçlanarak bulmuş.

Ali, göç hikayesini şöyle anlatıyor: "Bazen kara bazen de deniz yoluyla grup halinde Meksika’ya geldik. Daha sonra kaçak yollarla sınırı geçerek Kanada polisine teslim oldum. Bir hafta kampta kaldıktan sonra ayrıldım. Şu an avukat falan tutmamız lazım. Gerekli işlemleri yapmazsak iade edebildiler."

HERGÜN 12 SAAT MESAİ YAPIYORUM

Ali, kendisinden önce giden bir tanıdığı aracılığıyla bir restoranın mutfağında iş bulmuş. Kazandığı parayla ise göç etmek için aldığı borçları ödüyor:

"Bir tanıdığımın çalıştığı restoranda iş buldum. Günde 12 saat çalışıyorum. Haftalık 200-400 dolar arası kazanıyorum. Mutfak bölümündeyim genelde. Arkadaşlarımızın çoğu inşaatlarda çalışıyor. Gelirken borçlanmıştım şimdi çalışarak bu borcu ödemeye çalışıyorum. Gelmek kolay değil. 10-15 bin dolar gitti. Genelde borç alarak geliyorlar zaten. Amerika ve Kanada Ağrılı gençlerin ikinci memleketi oldu. Kanada oturum işlemlerinde kolaylık sağladığı için genelde tercih ediliyor, Amerika’yı tercih edenler de var. Ama Amerika’nın şartları zor. Birkaç yıl kalacaksın sonra green kart dedikleri belge veriyorlar."

DİL EN BÜYÜK SORUN

Kaçak çalıştığını aktaran Ali, kaldığı evi de patronu üzerinden kiraladıklarını söylüyor: "Arkadaşlarla beraber ev kiraladık. Bize kolay ev vermiyorlar bu yüzden patronlar aracı oluyor. Bir belgemiz veya resmiyetimiz yok. Normalde çalışmamız da yasak. Ya bir avukat tutup iltica işlemleri başlatacaksın ya da o sürede kaçak çalışacaksın."

Uyum sağlamakta zorlandıklarını söyleyen Ali, geride kalan ailesini özlediğini dile getiriyor. "Dil en büyük sorun. Uyum sağlamakta zorlanıyoruz. Ağrılı gençlerle beraberiz genelde. Annem ve babamla neredeyse her gün konuşuyorum. Akraba ve arkadaşlarımla da iletişimim sürüyor. Özlüyorum ama ne yapalım. Buranın şartları nasıl olur bilmiyorum. Zaman ne getirir, döner miyim, emin değilim."

GİTMEYEN YOL PARASI BULAMADIĞI İÇİN GİTMİYOR

Mikrofonlarımıza konuşan Ağrı Girişimci Sanayici İş Adamları Derneği Başkanı Mehmet Akbaş, kentin ekonomik durumunu anlattıktan sonra gençlerin burada gelecek görmediğini söylüyor:

"Kentin ekonomisi darboğazda. Ülkedeki genel gidişatla da ilgili. Anayasa, hukuk, ekonomi ve adalet sağlam değilse, geleceği göremiyorsanız insanlar farklı alternatifler arıyor. Gençler, gidenleri model alarak görüyor. Yine buradaki girişimlere bakıyor, alınan kredilere, borçlara, iflaslara falan bakıyor burada kendisi için bir gelecek görmüyor. Ağrı hayalet bir kente dönüştü. Okulu bitiren herkesin yüzü oraya dönük. Gidemeyen yol parasını bulamadığı için gidemiyor. Onlar da para arayarak hazırlık yapıyor. Bu yolda her şey göze alınıyor. Banka borçlanması, tefeciden para alınması gibi arayışlar var."

Ağrı hayalet kent olma yolunda! 50 bin gencin göç ettiği tahmin ediliyor!..

GİDENLER GERİ DÖNMEMEK ÜZERE GİDİYOR

Bölgenin insan gücünü kaybettiğini dile getiren Akbaş, şöyle devam ediyor:

"Bir yılda en az 50 bin gencin gittiği tahmin ediliyor. Kimse kalmadı. 18 yaşını dolduran hazırlıklara başlıyor. İnsanlar gitti ve kentte para akacak şekilde bir yanılgı vardı maalesef bu mümkün olmadı. Yıllardır gençler gidiyor ama geri dönen para miktarı çok az. Gidenler bir daha geri dönmemek üzerine gidiyor ve çoğu orada yatırım yapmaya çalışıyor. Geride yaşlı anne ve babasını bırakıp gidiyor. Bölge olarak insan gücümüzü kaybettik. İşletmeler personel bulamıyor. Tarım sezonunda insanlar ekip biçememeye başladı. Girdilerin pahalı olması kadar iş gücünün azalmasıyla da ilgili. Bu tarımdaki gerilemeyi arttırıyor."

BİR AYDA BEŞ CANAZE

Gençlerin yurt dışında uyum konusunda sorunlar yaşadığını belirten Akbaş, şöyle devam ediyor:

"İlk sürece göre göçün hızı düştü. Bunun nedenleri var. Son bir ayda Ağrı’ya beş gencin cenazesi geldi. İntihar, hastalık, iş kazası gibi nedenlerle. İkisi kanser hastasıydı. Bu gençlerde de ailelerinde de bir tedirginlik yarattı. Giden insanlar bir ikilem içerisinde. Dil ve uyum sorunu da var. Bir de iş bulamama sorunu başladı. Nitekim giden gençlerin çoğu vasıfsız. "

Gidişatın durdurulması gerektiğini söyleyen Akbaş, sivil toplum kuruluşlarından siyasete,herkese görev düştüğünü dile getiriyor. Akbaş, gençlerin göç etmesinin önüne geçecek bir alternatif yaratılması gerektiğini sözlerine ekliyor.

ALIM GÜCÜ 81 İL İÇERİSİNDE 81’İNCİ

Türkiye’nin en yoksul kentlerin başında gelen Ağrı, işsizliğin en ağır, göçün en yoğun yaşandığı kentlerden. Kentin nüfusu 524.644. Adrese dayalı nüfus kayıt sisteminin son verilerine göre Ağrı dışında yaşayan Ağrılı sayısı ise 1 milyon 159 bin 141.

Doğurganlık hızı bakımından ilk beşte bulunan Ağrı'nın nüfusu hızla düşüyor. Kentin nüfusu, bir önceki yıla göre yüzde 10.791 azaldı. Ağrı, kişi başına düşen gelirin de en düşük olduğu kent aynı zamanda. TÜİK’in ağustos ayında yayınladığı 'Türkiye’nin En Ucuz Şehirleri' raporuna göre ülkenin en ucuz kenti de Ağrı. Alım gücü bakımından da Ağrı listenin son sıralarındaki yerini de kimseye bırakmıyor.

SANAYİ VE TURİZM GELİŞMEDİ

Kentin ekonomisi uzun yıllardır tarım ve hayvancılığa dayanıyor. Ancak son yıllarda bu iki sektör hızla terk ediliyor. Şu sıralar ekonomi hizmet sektörüne odaklanıyor. Sanayinin gelişmediği kentte önemli bir potansiyel taşıyan jeotermal kaynaklardan da yeterince faydalanılmıyor. Yine kışların uzun ve karlı geçtiği kentte, kış turizmine dönük yatırımların sayısı yok denecek kadar az. Kent, doğa ve tarih turizmi açısından da önemli bir potansiyel taşıyor ancak bu da değerlendirilmiyor.

GELİŞMİŞLİKTE 80. SIRADA

Kalkınma Bakanlığı tarafından hazırlanan illerin ve bölgelerin sosyo-ekonomik gelişmişlik araştırmasına göre Ağrı 80. sırada yer alıyor. Kente son yıllarda yapılan yatırımlar, bu büyük soruna çare olmaktan oldukça uzak. 2018 yılının haziran ayında valilik öncülüğünde devlet desteği ile kurulan ve 20 bine yakın insanın istihdam edileceği belirtilen Tekstilkent ile belediyenin hayata geçirmek istediği Vadi Projesi, tekstil fabrikaları bunlardan birkaç tanesi.

Not: Kişinin talebi üzerine takma isim kullanıldı.

25 Eyl 2023 - 14:22 Ağri- Gündem


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Kent04 Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Kent04 hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Kent04 editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Kent04 değil haberi geçen ajanstır.